{"id":1727,"date":"2015-11-28T15:44:39","date_gmt":"2015-11-28T14:44:39","guid":{"rendered":"http:\/\/agapilecka.pl\/blog\/?p=1727"},"modified":"2015-11-28T15:46:01","modified_gmt":"2015-11-28T14:46:01","slug":"zabij-mnie-tato-stefan-darda","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/agapilecka.pl\/blog\/zabij-mnie-tato-stefan-darda\/","title":{"rendered":"Zabij mnie, tato – Stefan Darda"},"content":{"rendered":"

Stefan Darda bywa okre\u015blany mianem „polskiego Stephena Kinga”. Zawsze irytowa\u0142y mnie tego typu por\u00f3wnania. Jednak\u017ce teraz, po lekturze „Zabij mnie, tato”, widz\u0119, \u017ce imi\u0119, to nie jedyna rzecz \u0142\u0105cz\u0105ca tych autor\u00f3w.<\/p>\n

Na tegorocznej, trzeciej ju\u017c edycji Krakowskiego Festiwalu Strachu, Obrzydzenia i Niepokoju (KFASON), odby\u0142a si\u0119 gala wr\u0119czenia nagrody Grabi\u0144skiego (r\u00f3wnie\u017c Stefana), za rok 2014. Darda by\u0142 jednym z laureat\u00f3w. Za spraw\u0105 g\u0142os\u00f3w czytelnik\u00f3w, zwyci\u0119\u017cy\u0142 w kategorii ksi\u0105\u017cka, zdobywaj\u0105c nagrod\u0119 za powie\u015b\u0107 „Opowiem ci mroczn\u0105 histori\u0119”. Takie wyr\u00f3\u017cnienie to najlepszy dow\u00f3d na to, \u017ce jego tw\u00f3rczo\u015b\u0107 jest doceniana przez czytelnik\u00f3w, szeroko rozumianej grozy.<\/p>\n

Groza jest domen\u0105 Dardy. To w tym gatunku tworzy historie, kt\u00f3re tak ciep\u0142o przyjmuj\u0105 fani. Tym razem autor pod\u0105\u017ca w innym kierunku. Zabij mnie, tato to powie\u015b\u0107 klasyfikowana jako thriller. My\u015bl\u0119, \u017ce jest to okre\u015blenie trafione, gdy\u017c napi\u0119cie i niepewno\u015b\u0107 towarzysz\u0105 nam niemal bez przerwy. Cho\u0107 jakby spojrze\u0107 na to, oczami bohater\u00f3w, thriller by\u0142by okre\u015bleniem zbyt delikatnym. Dla nich, to co dzieje si\u0119 w powie\u015bci, momentami by\u0142oby czystym horrorem. Sennym koszmarem, z kt\u00f3rego chcieliby si\u0119 wybudzi\u0107. Niestety, nie maj\u0105 takiej mo\u017cliwo\u015bci. My, czytelnicy, mo\u017cemy od\u0142o\u017cy\u0107 ksi\u0105\u017ck\u0119 na bok i zrobi\u0107 sobie przerw\u0119, odpocz\u0105\u0107 od tego pe\u0142nego emocji i napi\u0119cia \u015bwiata. Bohaterowie powie\u015bci, nie maj\u0105 takiej szansy. S\u0105 tam osadzeni i zdani na \u0142ask\u0119 autora.<\/p>\n

Postaci idealnie wtopione s\u0105 w \u015bwiat przedstawiony, wpasowane w realia ma\u0142ego miasteczka. Nie by\u0142o momentu, w kt\u00f3rym zastanawia\u0142abym si\u0119, sk\u0105d si\u0119 dana osoba wzi\u0119\u0142a, co w niekt\u00f3rych ksi\u0105\u017ckach si\u0119 zdarza. Wszystko ma sens, jest sp\u00f3jne, logiczne i nie musimy zastanawia\u0107 si\u0119 nad zasadno\u015bci\u0105 danej sceny. Wyst\u0119puj\u0105cy bohaterowie, s\u0105… zwyczajni. S\u0105 po prostu ludzcy, normalni. Ka\u017cda sylwetka postaci przybli\u017cona jest w wystarczaj\u0105cym stopniu. Poznajemy spos\u00f3b m\u00f3wienia, typowe, charakterystyczne dla nich zachowania, dzi\u0119ki czemu \u0142atwiej nam wyobrazi\u0107 sobie ich samych, ich relacje i ca\u0142e \u017cycie w Rykowie. Nie ma tu przerysowanych superbohater\u00f3w, kt\u00f3rych wielbimy od pocz\u0105tku do ko\u0144ca. Nie ma znienawidzonych przez ca\u0142\u0105 lektur\u0119 postaci, kt\u00f3re irytuj\u0105 nas samym wspomnieniem o nich. Ludzie opisywani przez Dard\u0119, maj\u0105 swoje wady i zalety. Potrafimy ich lubi\u0107, a mimo to si\u0119 na nich z\u0142o\u015bci\u0107. Umiemy im kibicowa\u0107, a momentami mie\u0107 nadziej\u0119, \u017ce jednak im si\u0119 nie powiedzie w pewnym momencie. Nic nie jest tu tylko czarne albo wy\u0142\u0105cznie bia\u0142e. Wszystko zale\u017cne jest od sytuacji. Na nasze postrzeganie maj\u0105 wp\u0142yw emocje, jakie w danej chwili nam towarzysz\u0105.<\/p>\n

„Zabij mnie, tato” to ksi\u0105\u017cka zawieraj\u0105ca pot\u0119\u017cny \u0142adunek emocjonalny. Ma si\u0119 wra\u017cenie, \u017ce autor zamkn\u0105\u0142 w niej ca\u0142\u0105 mas\u0119 materia\u0142\u00f3w pirotechnicznych i odpala je jeden po drugim. Najcz\u0119\u015bciej wtedy, gdy najmniej si\u0119 tego spodziewamy. Wywo\u0142uje tym samym zaskoczenie, wci\u0105\u017c wprowadzaj\u0105c niespodziewane zwroty akcji. Ale te\u017c detonuje mn\u00f3stwo uczu\u0107, kt\u00f3re nie zawsze s\u0105 przyjemne. Powie\u015b\u0107 przepe\u0142niona jest mi\u0142o\u015bci\u0105, ale i nienawi\u015bci\u0105. Mn\u00f3stwo w niej nadziei, ale tak\u017ce bezradno\u015bci. S\u0105 chwile pe\u0142ne szcz\u0119\u015bcia, niesamowitej rado\u015bci i zadowolenia, aby p\u00f3\u017aniej zmieni\u0107 si\u0119 w smutek, \u017cal i niemal niemo\u017cliwe do opisania cierpienie. To jedna z tych ksi\u0105\u017cek, kt\u00f3r\u0105 gdy si\u0119 ju\u017c zacznie, nie spos\u00f3b od\u0142o\u017cy\u0107, nie przeczytawszy jej.<\/p>\n

Wci\u0105ga od pierwszych zda\u0144. Od pierwszych s\u0142\u00f3w. Pierwszoosobowy narrator, g\u0142\u00f3wny bohater, opowiada histori\u0119 w spos\u00f3b tajemniczy, a przez to intryguj\u0105cy. Uk\u0142ad rozdzia\u0142\u00f3w nie jest chronologiczny, dzi\u0119ki czemu zawsze pozostaje ta nutka niepewno\u015bci. Zawsze brak nam jakiej\u015b istotnej informacji, kt\u00f3r\u0105 maj\u0105 bohaterowie, a my jeszcze nie. Jeste\u015bmy uwi\u0119zieni przez nasz\u0105 ciekawo\u015b\u0107. Czytamy, czytamy, aby dowiedzie\u0107 si\u0119 co b\u0119dzie dalej i pozna\u0107 tragiczne losy bohater\u00f3w.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Powie\u015b\u0107 ta, nie jest bezmy\u015blnym czytade\u0142kiem. Darda, poza \u015bwietnymi postaciami, interesuj\u0105c\u0105 fabu\u0142\u0105, ci\u0105g\u0142\u0105 akcj\u0105 i nafaszerowan\u0105 emocjami lektur\u0105, daje nam co\u015b jeszcze. Zr\u0119cznie wplata w powie\u015b\u0107 informacje dotycz\u0105ce wi\u0119ziennictwa i amnestii z 1989 roku, w zwi\u0105zku ze zniesieniem kary \u015bmierci w Polsce. Opisuje system Child Alert, dzi\u0119ki czemu pomaga zwi\u0119kszy\u0107 \u015bwiadomo\u015b\u0107 spo\u0142ecze\u0144stwa, a kto wie, mo\u017ce w przysz\u0142o\u015bci ta wiedza uratuje komu\u015b \u017cycie.<\/p>\n

Darda u\u015bwiadamia nam, \u017ce nawet najwi\u0119ksza ludzka tragedia jest niczym, gdy nie dotyka nas bezpo\u015brednio. G\u0142\u00f3wny bohater, gdy pracowa\u0142 w policji cz\u0119sto spotyka\u0142 si\u0119 z nieprzyjemnymi sytuacjami. Jednak\u017ce ich powag\u0119 i ogrom cierpienia dostrzeg\u0142 i zrozumia\u0142 dopiero, gdy podobna sprawa dotkn\u0119\u0142a rodzin\u0119 jego przyjaciela. Autor pokazuje nam, jak ludzie potrafi\u0105 ignorowa\u0107 cudze problemy, a co gorsza, u\u015bwiadamia nam, jak my potrafimy by\u0107 oboj\u0119tni i niewra\u017cliwi na \u017cyciowe horrory innych ludzi. Ukazanie naszej ignorancji, niekiedy bezmy\u015blno\u015bci czy lekcewa\u017cenia, jest r\u00f3wnie silne, jak cierpienie bohater\u00f3w powie\u015bci.<\/p>\n

Zabij mnie, tato, ma jeszcze kilka zalet. Jak chocia\u017cby tytu\u0142. Jest mocny, daj\u0105cy do my\u015blenia. D\u0142ugo zastanawiamy si\u0119, sk\u0105d pomys\u0142 na taki kontrowersyjny tytu\u0142. Tytu\u0142, kt\u00f3ry rewelacyjnie komponuje si\u0119 na ok\u0142adce. M\u0119\u017cczyzna z zakrwawionymi, z\u0142o\u017conymi w pi\u0119\u015bci r\u0119koma. Czerwona, po\u0142yskuj\u0105ca, mieni\u0105ca si\u0119 w \u015bwietle krew. Ilustracj\u0119 stworzy\u0142 niezast\u0105piony jak zawsze – Darek Kocurek.<\/p>\n

Ksi\u0105\u017cka jest intensywna. Poruszaj\u0105ca. Konkretna. Wstyd przyzna\u0107, ale to m\u00f3j pierwszy kontakt z d\u0142u\u017csz\u0105 tw\u00f3rczo\u015bci\u0105 Dardy. Wcze\u015bniej czytywa\u0142am go wy\u0142\u0105cznie w kr\u00f3tkiej formie w antologiach. Z jednej strony, strasznie mi g\u0142upio, \u017ce dopiero teraz ruszam dorobek tego autora. Z drugiej natomiast, przeogromnie si\u0119 ciesz\u0119. Jeszcze tyle dobrego przede mn\u0105!<\/p>\n

Recenzja pojawi\u0142a si\u0119 wcze\u015bniej na portalu Wywrota.pl<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Stefan Darda bywa okre\u015blany mianem „polskiego Stephena Kinga”. Zawsze irytowa\u0142y mnie tego typu por\u00f3wnania. Jednak\u017ce teraz, po lekturze „Zabij mnie,<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[448,498,158],"tags":[284,743,744],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/agapilecka.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1727"}],"collection":[{"href":"http:\/\/agapilecka.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/agapilecka.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/agapilecka.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/agapilecka.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1727"}],"version-history":[{"count":2,"href":"http:\/\/agapilecka.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1727\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1730,"href":"http:\/\/agapilecka.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1727\/revisions\/1730"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/agapilecka.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1727"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/agapilecka.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1727"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/agapilecka.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1727"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}